Database koppelt eeuwenoude kruidenkennis aan moderne geneeskunde
Al duizenden jaren gebruiken mensen in India planten als medicijn. Deze traditionele geneeskunde heet Ayurveda. Maar welke stof in zo'n plant zorgt eigenlijk voor het effect? En werkt dat ook volgens de moderne wetenschap? Een grote, nieuwe database probeert die vraag te beantwoorden.
Onderzoekers hebben een database gebouwd die IMPPAT 3.0 heet. Dat staat voor Indian Medicinal Plants, Phytochemistry And Therapeutics. In gewone taal: het is een soort digitale encyclopedie die geneeskrachtige planten koppelt aan de stoffen die erin zitten, en aan wat we daar wetenschappelijk over weten.
De database is flink uitgebreid. Er zit nu ook informatie in over Ayurvedische recepten, oftewel mengsels van kruiden die al generaties lang worden doorgegeven. Daarnaast voegden de onderzoekers gegevens toe over klinische studies, patenten en zogeheten eiwitdoelen: de eiwitten in ons lichaam waarop een plantenstof precies inwerkt.
Al die informatie is ook gebundeld in iets dat een "kennisgraaf" heet. Dat is een soort digitaal netwerk waarin je kunt zien hoe planten, stoffen en ziektes met elkaar verbonden zijn. Je klikt als het ware van de ene connectie naar de andere.
Een test met reuma
Om te laten zien dat de database echt nuttig is, deden de onderzoekers een proef. Ze keken naar kruiden die traditioneel worden ingezet tegen reumatoïde artritis, een vorm van gewrichtsreuma waarbij het eigen afweersysteem gewrichten aanvalt.
Ze onderzochten op welke eiwitten in het lichaam deze kruiden precies inwerken. Wat bleek: die eiwitten liggen opvallend dicht bij de genen die bekend staan als oorzaak van reumatoïde artritis. Met andere woorden, de kruiden grijpen aan op plekken die biologisch gezien logisch zijn voor deze ziekte.
De onderzoekers vonden ook combinaties van plantenstoffen die elkaar mogelijk aanvullen in hun werking tegen de ziekte. Twee stoffen die samen misschien een breder effect hebben dan apart.
Wat betekent dit (nog) niet. Dit is geen bewijs dat deze kruiden reumatoïde artritis genezen of zelfs maar verlichten bij mensen. De onderzoekers lieten alleen zien dat de stoffen in deze kruiden biologisch gezien op de juiste plekken aangrijpen. Of dat ook werkelijk klachten vermindert, moet nog blijken uit klinische proeven met patiënten. Dit is bovendien het werk van één onderzoeksgroep, die vooral laat zien hoe hun database gebruikt kan worden.
Het grotere belang zit hem in de database zelf. Door traditionele kennis en moderne biologie samen te brengen, krijgen onderzoekers een handig startpunt. Ze kunnen sneller ontdekken welke plantenstoffen interessant zijn om verder te onderzoeken als mogelijk nieuw medicijn. Dat betekent niet dat elk kruid uit de Ayurveda meteen een bewezen medicijn is, maar het geeft wel een wetenschappelijke kapstok om traditionele kennis serieus te onderzoeken.
Bron: IMPPAT 3.0: An updated FAIR database of phytochemicals and formulations of Indian Medicinal plants