Waarom kinderen vaak vergeten worden in klimaatplannen, en hoe dat beter kan
Een hittegolf raakt volwassenen en kinderen niet op dezelfde manier. Het lichaam van een kind kan hitte minder goed verwerken, en ook bij overstromingen of luchtvervuiling lopen kinderen extra risico. Toch blijkt uit nieuw onderzoek dat kindergezondheid in de meeste nationale klimaatplannen amper aan bod komt.
Veel landen maken zogeheten Nationale Adaptatieplannen. Dat zijn overheidsplannen waarin staat hoe een land zich voorbereidt op de gevolgen van klimaatverandering, bijvoorbeeld op het gebied van gezondheidszorg, waterbeheer of hitte. Deze plannen bepalen dus mede hoe goed een land kinderen beschermt tegen klimaatrisico's.
Een onderzoeksteam wilde weten waarom kindergezondheid in deze plannen vaak ontbreekt, en wat er wel werkt als het wél wordt opgenomen. Daarvoor spraken de onderzoekers met 18 mensen die betrokken zijn bij het opstellen van deze plannen, verspreid over 11 landen op 5 continenten. Het ging om zowel wetenschappers als beleidsmakers, uit landen met verschillende inkomensniveaus.
Drie dingen die het verschil maken
Uit de gesprekken destilleerde het team drie factoren die helpen om kindergezondheid wél goed te verankeren in klimaatbeleid. Samen noemen de onderzoekers dit het ABC-raamwerk.
Ten eerste helpt het om bondgenoten te vinden, zowel binnen verschillende overheidsafdelingen als over landsgrenzen heen. Iemand die zich binnen het ministerie van gezondheid hard maakt voor kinderen, bereikt meer als collega's bij andere ministeries meedenken.
Ten tweede moeten beleidsmakers zich bewust worden van hun eigen vooroordelen. Sommige respondenten vertelden dat er twijfel bestaat of de behoeften van kinderen wel "legitiem" genoeg zijn om apart beleid voor te maken. Die twijfel wegnemen bleek een belangrijke stap.
Ten derde noemen de onderzoekers samenwerking met kinderen zelf. Landen waar kinderen actief werden betrokken bij het opstellen van beleid, boekten meer vooruitgang op dit vlak.
Wat betekent dit (nog) niet
Dit onderzoek is gebaseerd op interviews met 18 mensen uit 11 landen. Het is een verkennende, kwalitatieve studie, geen grootschalige toets van hoe goed dit ABC-raamwerk daadwerkelijk werkt in de praktijk. De bevindingen laten zien welke factoren volgens betrokkenen belangrijk zijn, maar bewijzen niet dat het toepassen van dit raamwerk automatisch tot betere gezondheidsuitkomsten voor kinderen leidt. Verder onderzoek moet uitwijzen of deze aanpak ook op grotere schaal werkt.
De komende jaren moeten veel landen hun klimaatplannen actualiseren of voor het eerst opstellen, omdat internationale afspraken vragen om hogere ambities. Dit onderzoek biedt daarvoor een concreet handvat: let op bondgenootschappen, erken vooroordelen, en betrek kinderen zelf bij het beleid dat over hun toekomst gaat.