Hoe verspreidde het coronavirus zich in de eerste weken nadat het Washington State binnenkwam? Om dat te reconstrueren, kijken onderzoekers niet alleen naar wie wie besmette. Ze bouwen een soort stamboom van het virus zelf, gebaseerd op kleine verschillen in het DNA (of RNA) van virusmonsters. Een nieuwe wiskundige methode
Hoeveel water zat er in het jonge zonnestelsel, en waar kwam het vandaan? Wetenschappers zoeken het antwoord in het ijs van manen en kometen. Maar nieuw laboratoriumonderzoek laat zien dat dat ijs een addertje onder het gras kan bevatten. Om de herkomst van ijs te achterhalen, kijken astronomen naar de
Als twee zwarte gaten met elkaar botsen, ontstaat er niet zomaar een nieuw zwart gat. Het nieuwe object trilt eerst nog even na, zoals een gong die blijft doortrillen nadat je erop hebt geslagen. Die trilling zendt rimpelingen in de ruimtetijd uit: zwaartekrachtsgolven. Voor het eerst hebben onderzoekers in zo&
Ver voorbij Mars, tussen de banen van Mars en Jupiter, cirkelt een bijzondere groep rotsblokken door de ruimte. Ze heten Hilda-asteroïden en ze doen al miljarden jaren hetzelfde trucje: voor elke twee rondjes die zij om de zon maken, maakt Jupiter er precies drie. Nieuw onderzoek laat zien hoe
Diep in onze Melkweg zweven objecten die net niet zwaar genoeg waren om een ster te worden: bruine dwergen. Het zijn koele, donkere bollen gas, te licht om zelf te gaan branden. Toch vertellen ze een verrassend gedetailleerd verhaal over hoe onze Melkweg ooit is ontstaan. Met de ruimtetelescoop James
Sterren maken planeten. Zo hebben we het altijd geleerd. Maar wat als het ook andersom kan? Een nieuw onderzoek laat zien dat een planeet zonder ster misschien juist de start kan zijn van een gloednieuwe ster. Het gaat om zogeheten vrij zwevende planeten. Dit zijn planeten die niet om een
Stel: je laat een scan van je hersenen maken en een AI-model vertelt je dat je biologisch gezien tien jaar ouder bent dan je kalenderleeftijd. Klinkt verontrustend, toch? Maar nieuw onderzoek laat zien dat zulke uitslagen minder betrouwbaar zijn dan veel mensen denken, zeker als je ziek bent. De
Een gigantische ster, 25 keer zo zwaar als onze zon, staat op het punt in te storten en te ontploffen als supernova. Je zou denken dat astronomen dat proces inmiddels goed snappen. Maar een nieuwe supercomputersimulatie laat zien dat er in de laatste dagen iets gebeurt wat niemand had ingecalculeerd:
Soms lijkt een ontdekking te spannend om waar te zijn. Dat gebeurde ook bij VY Canis Majoris, een van de grootste sterren die we kennen. Onderzoekers dachten een enorme gasschil om deze ster te zien. Maar die schil bestaat waarschijnlijk helemaal niet. VY Canis Majoris is een zogeheten hypergigant: een
Ergens in onze Melkweg zweven naar schatting honderd miljoen zwarte gaten rond. Ze zenden geen licht uit en trekken vaak geen ster in hun buurt aan. Daardoor zijn ze vrijwel onmogelijk te zien. Toch is een groep astronomen erin geslaagd om er eentje op het spoor te komen, al is
Weersvoorspellingen zijn de afgelopen jaren enorm verbeterd dankzij kunstmatige intelligentie (AI). Computers herkennen patronen in enorme hoeveelheden data en voorspellen daarmee het weer steeds nauwkeuriger. Voor de oceaan lukte dat tot nu toe veel minder goed. Een groep onderzoekers presenteert nu een nieuw AI-model dat daar verandering in probeert
Teken de stamboom van een familie en je krijgt een overzichtelijk plaatje: takken die zich splitsen, maar nooit meer samenkomen. Bij veel soorten in de natuur werkt het anders. Planten en dieren kunnen kruisen met een andere soort, waardoor twee takken weer samensmelten. Wiskundigen noemen zo'n netwerk met
Je polsbandje meet dag en nacht hoe actief je bent. Steeds meer mensen hopen dat zulke wearables ooit slaapproblemen kunnen opsporen, zonder dat je daarvoor naar een slaapkliniek hoeft. Maar hoe lang moet zo'n apparaat eigenlijk data verzamelen voordat het iets zinnigs kan zeggen? Een nieuw onderzoek geeft
Op zo'n 240 lichtjaar van de aarde draait een ring van stof om de jonge ster HR 4796A. Die ring is zo helder en scherp afgetekend dat astronomen hem al jaren nauwkeurig bestuderen. Nu blijkt uit nieuwe waarnemingen dat het stof in deze ring anders in elkaar zit
Bossen slaan een enorme hoeveelheid koolstof op, in stammen, takken en wortels. Dat maakt ze belangrijk in de strijd tegen klimaatverandering. Maar hoe weet je eigenlijk precies hoeveel koolstof een bos vasthoudt? Dat blijkt lastiger dan je zou denken. Onderzoekers gebruiken daarvoor verschillende technieken. Ze meten bomen letterlijk na in
Je zet de kachel uit, maar de kamer blijft nog uren warm. Zoiets gebeurt ook met de aarde, maar dan op een veel grotere schaal en over een veel langere tijd. Nieuw onderzoek laat zien dat de CO2 die grote olie-, gas-, kolen- en cementbedrijven in het verleden hebben uitgestoten,
Je loopt een lange wandeltocht en de zon brandt op het asfalt. Niet alleen de temperatuur telt dan mee, ook vochtigheid, wind en straling maken uit hoe zwaar je lichaam het heeft. Onderzoekers ontwikkelden nu een model dat precies dat in kaart brengt, tot op straatniveau nauwkeurig. Met het opwarmende
Een mens groeit uit één bevruchte eicel naar een lichaam met organen die allemaal precies de juiste vorm krijgen. Hoe weet een groepje cellen wanneer het moet stoppen met delen, en waar het een holte moet vormen? Dat is nog altijd lastig te meten, zeker bij organen met ingewikkelde, vloeistofgevulde
Op het eerste gezicht lijkt Europa, een van de manen van Jupiter, op een gladgepolijste biljartbal. Grote delen van het oppervlak zijn opvallend vlak en glad, zonder de kraters en scheuren die je op andere ijsmanen ziet. Hoe komt dat? Een nieuw onderzoek geeft een verrassend antwoord: ijsvulkanen die iets
Mars verliest al miljarden jaren zijn atmosfeer aan de zonnewind, de stroom geladen deeltjes die constant vanaf de zon naar buiten waait. Wetenschappers dachten dat ze precies wisten waar dat verlies het hardst toeslaat. Nu blijkt dat ook op een onverwachte plek te gebeuren, en dat verandert hoe we naar
Hoe ver weg is een sterrenstelsel eigenlijk? Dat klinkt als een simpele vraag, maar voor astronomen is het vaak een van de lastigste puzzels die er zijn. Een team onderzoekers heeft nu een verbeterde meetmethode ontwikkeld die gebruikmaakt van iets kleins: bolvormige sterrenhopen. En daarmee lossen ze meteen een deel
Vier planeten die al miljarden jaren in een strak, herhalend ritme om hun ster draaien, zonder ooit uit de pas te raken. Dat klinkt als een onmogelijk precies uurwerk, maar in het planetenstelsel Kepler-223 gebeurt precies dit. Nieuw onderzoek laat zien dat dit systeem nog veel stabieler in elkaar
De James Webb ruimtetelescoop (JWST) maakt al jaren foto's van sterren en verre sterrenstelsels. Maar tussen al die beelden verstopt zich nog iets anders: kleine, snel bewegende brokken steen en ijs uit ons eigen zonnestelsel. Een groep onderzoekers ontdekte een slimme manier om die objecten alsnog op te
Ergens diep in het heelal, meer dan 13 miljard jaar geleden, vond een enorme explosie plaats. Het licht daarvan reist al die tijd naar ons toe en werd onlangs gevangen door een röntgentelescoop. Het bijzondere: instrumenten die normaal zulke explosies opsporen, zagen helemaal niets. Dat roept een spannende vraag op:
Op zo'n 160.000 lichtjaar van de aarde, in twee kleine buurstelsels van onze Melkweg, worden op dit moment nieuwe zware sterren geboren. Met de scherpste blik ooit gemaakt, hebben astronomen nu van dichtbij gezien hoe dat proces eruitziet. En het lijkt verrassend veel op wat we in